Iedereen heeft het zich wel eens afgevraagd: Heb ik een normaal lichaam? Of: ben ik te dik, te dun, moet ik er iets aan doen? Heb ik misschien overgewicht?

Maar hoe weet je dat eigenlijk? William Cortvriendt legt het uit in dit korte filmpje (iets minder dan 4 minuten).

Wanneer ben je te dik?

Voordat we het gaan hebben over het verliezen van gewicht is het belangrijk om eerst te kijken of we wel te dik zijn, wat een normaal gewicht is en hoe ernstig het overgewicht is. We dienen er rekening mee te houden dat het slankheidsideaal niet altijd strookt met de meer objectieve criteria. Uiteraard wil iedereen er graag goed en aantrekkelijk uitzien, maar we moeten ons ook realiseren dat elk lichaam een eigen specifieke bouw heeft. 

Body Mass Index

Verreweg het meest gebruikte criterium om te beoordelen of je te dik bent is de zogenaamde BMI, wat staat voor Body Mass Index. Dit is een getal wat je zelf gemakkelijk kunt berekenen door je gewicht in kilo’s te delen door het kwadraat van je lengte in meters. Een BMI tussen de 20 en 25 wordt doorgaans als normaal beschouwd, een getal daarboven duidt er meestal op dat je te zwaar bent. In de grafiek kun je – uitgaande van je gewicht en je lengte – zelf aflezen in welke categorie je gewicht valt.

Kijk wel naar je lichaamsbouw

Wel moet je enigszins voorzichtig zijn met de BMI, omdat het geen absolute zekerheid geeft. De reden is dat onze lichaamsbouw niet standaard is.  

De uitkomst van de BMI wordt onbetrouwbaar indien je lichaamsbouw afwijkt van het gemiddelde. Zo zal een persoon met een gedrongen bouw al snel een hoge BMI hebben zonder dat er mogelijk sprake van overgewicht behoeft te zijn. Een extreem voorbeeld was Arnold Schwartzenegger die ooit een BMI van 33 had, wat op ernstig overgewicht zou wijzen. Schwartzenegger had echter geen overgewicht maar een enorme massa spieren!   

Buikomvang

Een andere methode is om je buikomvang te meten, ter hoogte van je navel. Je buik is namelijk bij uitstek de plek waar vetweefsel wordt opgestapeld. Vetweefsel  dat eigenlijk niet bij je lichaamspostuur behoort en bovendien ongezond is.

Wederom dien je de gemeten omvang te combineren met je lengte. Het maakt namelijk nogal uit of je bij een gegeven buikomvang 1.50 m lang bent of 2.00 meter!

Wederom dien je de gemeten omvang te combineren met je lengte. Het maakt namelijk nogal uit of je bij een gegeven buikomvang 1.50 m lang bent of 2.00 meter!

Heupomvang

Nog een andere methode is om je buikomvang te delen door je heupomvang. Je heupomvang meet je daar waar je heupen de grootste omvang hebben. Indien de uitkomst hoger is dan 0,85 bij vrouwen of hoger dan 0,90 bij mannen, wijst dit erop dat je te dik bent.

Vervette lever

Een wat minder bekend criterium is niet door jezelf te bepalen maar kan slechts door medisch onderzoek worden verkregen. Dit is het fenomeen van de ‘vervette lever’. In een vervette lever zitten de levercellen vol met vet. Dit kan zelfs al optreden terwijl je uiterlijk en gewicht nog volkomen normaal zijn. Eigenlijk zijn een vervette lever en de bijbehorende afwijkende bloedwaarden zoals verhoogde triglyceriden eigenlijk het eerste signaal dat je stofwisseling ziek begint te worden. Het vervolg is dat geleidelijk aan je gewicht zal toenemen en er een of meerdere welvaartsziektes kunnen ontstaan. 

Het is in elk geval verstandig om die metingen die je zelf kunt doen uit te voeren voordat je besluit of je gewicht normaal is of niet. Bij twijfel kun je desnoods je arts raadplegen.

Bekijk ook aflevering 1 in deze videoserie: Waarom zou je afvallen.